Финансии / Банкарство
Даночната политика во насока на одржлив економски раст, што содржи Фискална стратегија на Македонија за 2026 - 2030
16.06.2025
Извештајот за работата на Комисијата за хартии од вредност на Република Северна Македонија во 2024 година денеска помина на Комисијата за финансирање и буџет.
Комисионерот Кирил Јовановски образложувајќи го Извештајот, посочи дека освен унапредувањето на институционалните перформанси, овозможиле и понатамошен развој и стабилност на пазарот на капитал, а како резултат на сето тоа, продолжило во континуитет да се зголемува довербата на јавноста, во институциите на пазарот на капитал.
Во рамки на денешната седница, на дневен ред беше и Фискална стратегија на Република Северна Македонија за 2026 - 2030 година, во второ читање.
Заменик министер за финансии Николче Јанкуловски, образложи дека фискалната стратегија ги содржи среднорочните насоки и цели на фискалната политика, основните макро економски проекции, износите за главните категории, проценети приходи и расходи, како и проекциите за буџетскиот дефицит и долгот.
Како што рече, клучните елементи на фискалната политика во наредниот период ќе бидат фискална консолидација, преземање на мерки со цел да се обезбеди фискална одржливост на среднорочен период, дисциплина во управувањето со јавните средства, фискална дисциплина, намалување на сивата економија и поголема наплата на средства во буџетот на државата и општините, поддршка на економијата, континуирана поддршка за економски раст преку инвестиции во инфраструктурни проекти, со што, напомена, ќе се создадат услови за раст на бизнисите и создавање на нови работни места.
Исто така, Јанкуловски рече дека ќе се создаде и редизајнирање на структурата на јавните финансии, одржување на високо ниво на капитални расходи за постигнување на планираниот економски раст, засилена транспарентност и отчетност, зголемена транспарентност и отчетност во јавните финансии, со што ќе се унапреди ефикасноста на буџетските расходи.
- Во периодот 2026-2030 година, даночната политика ќе биде во насока на обезбедување на одржлив економски раст и развој, притоа обезбедувајќи правна сигурност за даночните обврзници и редовна наплата на јавните приходи. Расходната страна на буџетот на Република Македонија за наредниот период е целосно усогласена со стратешките приоритети на државата, кои вклучуваат поттикнување на економски раст, стабилни јавни финансии, подобрена јавна инфраструктура и подобар животен стандард на граѓаните. На среден род, со фискалната политика се предвидува етапна фискална консолидација, рече заменик министерот.
Претседателката на Комисија за финансирање и буџет Сања Лукаревска во својата реплика посочи дека и оваа година намерно ќе се прегази членот 10, тоа се фискалните правила од точка 2 од Законот за буџети, со проектиран поголем буџетски дефицит од законски пропишаното.
Во реалноста, како што рече, тоа значи дека ќе се оддолжи фискалната консолидација дури до 2029 година, затоа што како што се предвидува понизок буџетски дефицит од максимално дозволениот.
- Фискалната консолидација е премногу бавна, и ваквата погрешно поставена фискална политика соодветно ќе прави штета на македонската економија, бидејќи го одржува јавниот долг на високо ниво и ја принудува државата да се финансира со високи каматни стапки на меѓународниот пазар на капитал. Фактот дека буџетските приходи паѓаат на среден рок, тоа укажува дека не се очекуваат никакви ефекти од борбата со сивата економија, ќе стагнира дури и бројот на културни манифестации, рече Лукаревска.
Заменик министерот за финансии во контра реплика напомена дека сивата економија максимално ке биде намалена.
- Владата она што го испланирала во програмата 2024-2028 ќе го испорача. После она буџетско џунами кое што го затекнавме минатата година и во колкав износ изнесуваа буџетските дефицити и големина на јавен долг, Владата максимално и посветено пристапи кон решавање на фискалниот проблем, односно пристапи веднаш кон сериозна фискална консолидација, кратење на непродуктивни трошоци. Сивата економија максимално ке биде намалена и тоа е она што впрочем го гледаме во поразвиените земји, од каде го земаме примерот и ке го имплеметираме тука, додаде Јанкуловски.
Извор МИА