Финансии / Банкарство
КРАТЕЊЕ НА СУБВЕНЦИИТЕ ЗА ЗЕМЈОДЕЛСТВО И ЗА РЕГИОНАЛЕН РАЗВОЈ!? Европската комисија пред клучна недела за реформирање на ЕУ-буџетот
14.07.2025
Сите 27 комесари на Европската комисија ќе се соберат во среда за да се обидат да се договорат за едно од најспорните прашања во Брисел – за начинот на трошење на сопствените финансии. Земјоделците, стартапите, филмските работници и воените лобија се залагаат за поголемо парче од седумгодишниот буџет на ЕУ, кој моментално вреди 1,2 трилиони евра, наспроти најавите за намалување на буџетските ставки што ги објави претседателката на Комисијата, Урсула фон дер Лајен.
Колкав ќе биде буџетот? Кои даноци ќе бидат воведени за да се отплатат долговите на ЕУ? Дали регионите ќе продолжат да играат важна улога? ЕУ ќе мора да направи повеќе во наредните години со приближно иста количина пари, напиша „Политико“, кој направи преглед на идните трошења на ЕУ.
„Буџетот е политика во бројки“, рече Јоханес Хан, поранешен комесар за буџет на ЕУ.
Националните комесарите се „вознемирени“ поради обидите на претседателката на ЕК да ги укине нивните омилени програми, а јавни реакции има од владите , но и од земјоделците кои се закануваат со протести ако им се намалат субвенциите.
Во време кога националните буџети се под притисок, а економскиот раст забавува, Франција, Германија и неколку други земји-членки не сакаат да уплаќаат повеќе во заедничката каса, што ја става Комисијата во незавидна позиција.
За да ослободи повеќе средства за одбрана и стартапи, буџетскиот оддел на Комисијата размислува да намали до 20 проценти од средствата за земјоделство и регионален развој, кои заедно сочинуваат две третини од тековниот буџет на ЕУ. Но, тоа нема да биде лесно, бидејќи земјоделците, научниците, регионите и нивните моќни сојузници во Европскиот парламент и Европскиот совет веќе се противат на какви било намалувања.
Една од главните идеи на Урсула фон дер Лајен е спојување на бројни програми во еден единствен национален фонд, кој би финансирал различни сектори - од земјоделски субвенции до социјално домување.
Според новиот систем, распределбата на средствата, особено за регионални проекти, кои сочинуваат една третина од буџетот, би била условена од спроведувањето на реформите.
Поддржувачите веруваат дека ова би го поедноставило пристапот до средства и би ги охрабрило реформите. Но, повеќето влади на ЕУ стравуваат дека таков модел би им дал премногу моќ на централните администрации и би ги турнал регионите во втор план.
Во петокот, Комисијата предложи три нови даноци: на нерециклираниот електронски отпад, тутунските производи и големите компании со промет од повеќе од 50 милиони евра, пренесува Индекс.хр.